České dráhy zastąpią Leo Express w kraju pardubickim

Narodowy czeski przewoźnik kolejowy wygrał przetarg na obsługę trasy Ústí nad Orlicí – Moravský Karlov w kraju pardubickim. Obecnie połączenia regionalne w tej relacji obsługuje Leo Express. České dráhy, które przejmą realizację przewozów w grudniu 2029 roku, wykorzystają w tym celu jednostki elektryczne z modułami bateryjnymi.

Od wielu lat Republika Czeska należy do europejskich pionierów w zakresie otwarcia rynku pasażerskich przewozów kolejowych na konkurencję. Procesy konkurencyjne przebiegają w dwójnasób. Z jednej strony na najbardziej obleganych relacjach ma miejsce rywalizacja różnych przewoźników w zakresie połączeń komercyjnych, czyli uruchamianych na ich ryzyko i bez dotacji ze strony sektora publicznego. W tym przypadku mówimy o tzw. konkurencji na rynku. Z drugiej strony sukcesywnie coraz większa część przewozów dotowanych przez państwo i samorządy regionalne, mających charakter deficytowy, organizowana jest w drodze konkurencyjnych postępowań przetargowych, które wygrywają podmioty oczekujące najniższej rekompensaty od zamawiającego. To z kolei tzw. konkurencja o rynek, która w wielu przypadkach może przynieść pokaźne oszczędności, często umożliwiając wykorzystanie uwolnionych funduszy na zwiększenie przewozów bądź realizację inwestycji.

Oczywiście udziały rynkowe czeskich kolei państwowych, czyli Českých drah, za sprawą jednoczesnego zaistnienia obydwu mechanizmów znacząco zmalały. Nie oznacza to, że narodowy przewoźnik nie zaadaptował się do warunków rywalizacji z innymi graczami. Przeciwnie, ČD udało się już wygrać przetargi na obsługę relacji, na których przewozy realizowali dotychczas inni operatorzy. Przykładem powyższego jest linia R8, łącząca Bohumín przez Ostrawę i Přerov z Brnem, którą obecny operator, czyli RegioJet, będzie obsługiwał już tylko do grudnia 2027 roku. Od listopada wiemy także, że narodowy przewoźnik z końcem 2029 roku odbije regionalną trasę z Ústí nad Orlicí do Moravského Karlova w kraju pardubickim, którą obecnie obsługuje Leo Express. ČD wygrały przetarg na realizację przewozów na tej trasie pod koniec września, natomiast już na początku bieżącego miesiąca udało się podpisać umowę.

Co istotne, obsługa rzeczonej relacji, przebiegającej częściowo przez odcinki niezelektryfikowane, zostanie zdekarbonizowana – nowy operator będzie musiał do niej wykorzystywać elektryczne zespoły trakcyjne z modułami bateryjnymi. Leo Express obecnie realizuje przewozy z wykorzystaniem jednostek spalinowych Coradia Lint, wyprodukowanych przez Alstom, choć odcinek Ústí nad Orlicí – Lichkov, który stanowi przeważającą część trasy, jest zelektryfikowany już od 2008 roku. Co ciekawe, jeszcze do niedawna Správa železnic, czyli czeski zarządca infrastruktury kolejowej, planowała elektryfikację odcinka Lichkov – Moravský Karlov, jednak ostatecznie podjęto decyzję o rezygnacji z przygotowań do tej inwestycji. Relacja Ústí nad Orlicí – Moravský Karlov ma być obsługiwana 5 pojazdami, spośród których jeden będzie służył jako rezerwa taborowa.

W 5-letnim kontrakcie na realizację przewozów uwzględniono jednocześnie mechanizm ich odkupu przez inny podmiot, który mógłby ewentualnie przejąć rolę operatora, gdyby wygrał kolejny przetarg. Prawo opcji obejmuje obsługę odcinka Dolní Lipka – Hanušovice oraz potencjalnie do Polski, tj. do Międzylesia w Kotlinie Kłodzkiej. Warto dodać, że kraj pardubicki udzielił także ČD zamówienia w trybie bezpośredniego powierzenia (tj. bez przetargu) na obsługę relacji Litomyšl – Vysoké Mýto – Choceň – Ústí nad Orlicí – Česká Třebová – Moravská Třebová (również z wykorzystaniem EZT z akumulatorami, a konkretnie 7 egzemplarzy takowych). W efekcie w kolejnej dekadzie w kraju pardubickim wszystkie połączenia regionalne będą obsługiwane przez narodowego przewoźnika. Warto dodać, że dla Leo Express, który zmaga się w ostatnim czasie z poważnymi problemami operacyjnymi i finansowymi, będzie to oznaczało utratę jednego z niewielu kontraktów PSC.