Urząd Transportu Kolejowego poinformował o wejściu w życie istotnych zmian w rozporządzeniu dotyczącym poważnych wypadków, wypadków i incydentów w transporcie kolejowym. Nowelizacja wprowadza nowe obowiązki dla przedsiębiorców kolejowych, którzy mają czas do 7 maja 2026 r. na dostosowanie swoich regulacji wewnętrznych.

Szerszy obowiązek powiadamiania o zdarzeniach

Jedną z kluczowych zmian jest rozszerzenie katalogu podmiotów, które muszą być informowane o zdarzeniach kolejowych. Zarządcy infrastruktury zostali zobowiązani do powiadamiania służb odpowiedzialnych za bezpieczeństwo państwa i ochronę infrastruktury krytycznej – ale tylko w sytuacjach, gdy zdarzenie może mieć charakter sabotażu, cyberataku lub aktu terrorystycznego.

Nowe obowiązki nałożono także na przewoźników kolejowych. Po uzyskaniu informacji o zdarzeniu muszą oni niezwłocznie powiadomić m.in.:

• członków komisji kolejowej,
• Przewodniczącego PKBWK,
• właściwy oddział terenowy UTK,
• urząd celny (w określonych przypadkach),
• odpowiednie służby bezpieczeństwa państwa.

Zmiany w zawiadomieniach i pracy komisji

Nowelizacja doprecyzowuje także procedury związane z zawiadomieniami o zdarzeniach. W przypadku niejednoznacznych okoliczności możliwe będzie oznaczenie zdarzenia jako „w trakcie ustalania”. Jednocześnie skrócono czas na przekazanie zawiadomienia – musi to nastąpić najpóźniej w pierwszym dniu roboczym po stwierdzeniu zdarzenia.

Zmiany dotyczą również pracy komisji kolejowych. Wprowadzono możliwość prowadzenia dokumentacji w formie elektronicznej, a także uproszczono procedury formalne – zniesiono obowiązek podpisywania każdej strony protokołu przesłuchania. Doprecyzowano także, że protokół ustaleń końcowych jest udostępniany zainteresowanym podmiotom, a nie formalnie przekazywany.

Nowe podejście do zdarzeń typu SPAD

Istotne zmiany objęły również klasyfikację zdarzeń SPAD (Signal Passed at Danger), czyli przypadków minięcia sygnału „Stój”. Nowe przepisy wprowadzają wyraźne rozróżnienie:

• sytuacji, w której pojazd przejeżdża przez tzw. punkt niebezpieczny,
• oraz takiej, w której zatrzymuje się przed nim.

Punkt niebezpieczny został precyzyjnie zdefiniowany jako miejsce, którego przekroczenie może prowadzić do kolizji lub wykolejenia – np. ukres rozjazdu czy skrzyżowania torów.

Dodatkowo doprecyzowano, jakie sytuacje uznaje się za minięcie sygnału „Stój”, uwzględniając m.in. systemy ERTMS/ETCS oraz różne formy sygnalizacji. Wyraźnie wskazano też przypadki, które nie będą kwalifikowane jako SPAD.

Zmiany w klasyfikacji zdarzeń szczególnych

Nowelizacja porządkuje także zasady klasyfikacji zdarzeń związanych z samobójstwami. Wprowadzono oznaczenia:

• „S” dla samobójstw,
• „PS” dla prób samobójczych.

Termin dostosowania przepisów

Przedsiębiorcy kolejowi, zarządcy infrastruktury oraz użytkownicy bocznic mają trzy miesiące na wdrożenie zmian do swoich regulacji wewnętrznych. Ostateczny termin upływa 7 maja 2026 r.

Nowe przepisy mają na celu zwiększenie bezpieczeństwa transportu kolejowego, usprawnienie przepływu informacji oraz doprecyzowanie procedur postępowania w przypadku zdarzeń kolejowych.