Wymagania dotyczące kolejowego transportu towarowego zmieniają się dziś szybciej niż jeszcze kilka lat temu. Projekty transportowe stają się coraz krótsze, a klienci coraz częściej potrzebują dostosować już posiadane wagony do przewozu nowych rodzajów ładunków, zamiast pozyskiwać całkowicie nowy tabor. Cargo Wagon wynajmuje wagony towarowe klientom w całej Europie, a w ramach swoich usług posiada również dział techniczny, który opracowuje modyfikacje eksploatacyjne dostosowane do konkretnych wymagań przewozowych.

Nie chodzi przy tym o przebudowę wagonów ani o opracowywanie całkowicie nowych typów taboru. Modyfikacje eksploatacyjne pozwalają nadać istniejącemu wagonowi nowe zastosowanie bez ingerencji w jego podstawowe właściwości biegowe oraz parametry związane z bezpieczeństwem. O tym, jak wygląda taki proces, rozmawialiśmy z Markiem Fodorem, kierownikiem zespołu technicznego Cargo Wagon.

Z jakimi wymaganiami najczęściej zgłaszają się do Państwa klienci?

Dość rzadko zdarza się, aby klient zwracał się do nas z informacją, że potrzebuje wagonu „szytego na miarę”. Zazwyczaj ma konkretne wymaganie transportowe i poszukuje sposobu, aby je zrealizować. Naszym zadaniem jest znalezienie odpowiedniego rozwiązania – niezależnie od tego, czy będzie nim wykorzystanie wagonu z naszego istniejącego parku, jego modyfikacja czy zaprojektowanie nowego wagonu.

Jakich informacji potrzebują Państwo na początku, aby móc zaproponować odpowiednie rozwiązanie?

Musimy wiedzieć, jaki rodzaj ładunku będzie przewożony, jaka będzie jego masa i objętość oraz w jaki sposób odbywać się będą załadunek i rozładunek. Na podstawie tych informacji proponujemy rozwiązanie, które będzie uzasadnione zarówno pod względem technicznym, jak i ekonomicznym. Tylko w ciągu ostatniego roku zmodyfikowaliśmy w ten sposób około 300 wagonów.

Przykładami takich realizacji są zmodyfikowane wagony do przewozu zbóż dla polskiego klienta, wzmocnione wagony serii Eas-z przeznaczone do transportu złomu dla klientów takich jak DB Cargo Czechia i CFL, a także będące obecnie w trakcie modyfikacji wagony platformy serii Sps. W tym ostatnim przypadku klient potrzebował bezpiecznie przewozić szyny o długości 108 metrów na zestawie sześciu połączonych ze sobą wagonów. Przygotowaliśmy więc wagony do montażu specjalnych urządzeń zabezpieczających ładunek, zmodyfikowaliśmy kłonice, dodaliśmy dodatkowe elementy bezpieczeństwa oraz wymieniliśmy drewnianą podłogę, aby zapewnić bezpieczny i niezawodny transport.

Jak wygląda proces od pierwszego pomysłu do gotowego, zmodyfikowanego wagonu?

Wszystko zaczyna się od prostego szkicu i rozmowy o tym, jaki efekt ma zostać osiągnięty dzięki danej modyfikacji. Następnie konstruktorzy przygotowują dokumentację techniczną i wspólnie z warsztatem weryfikują, czy proponowane rozwiązanie jest wykonalne technicznie oraz ekonomicznie uzasadnione.

Kolejne etapy zależą od zakresu modyfikacji. W przypadku prostszych zmian proces przebiega szybciej, natomiast bardziej rozbudowane modyfikacje wymagają szczegółowej oceny technicznej, a często również współpracy z producentem wagonu.

Dobrym przykładem są wagony do przewozu zbóż, dla których zamiast otwieranego dachu zaprojektowaliśmy stałe przykrycie z otworami załadunkowymi. Rozwiązanie to zapewnia lepszą ochronę ładunku przed deszczem i wilgocią, a jednocześnie wymagało ścisłej współpracy z producentem Tatravagónka oraz przeprowadzenia szczegółowej weryfikacji technicznej.

W przypadku wagonów Eas-z oryginalne poszycie pudła zastąpiliśmy grubszym materiałem. Nie była to zmiana funkcji wagonu, lecz zwiększenie jego trwałości podczas codziennej eksploatacji.

Techniczne uwarunkowania tego rozwiązania wyjaśnia Martin Slepák z działu technicznego Cargo Wagon:

„Wagon jest standardowo wykorzystywany do przewozu złomu, a załadunek tego rodzaju materiału powoduje znacznie większe obciążenia mechaniczne. Grubsze poszycie ścian bocznych i czołowych zapewnia większą odporność na uderzenia, ogranicza powstawanie odkształceń oraz zmniejsza częstotliwość koniecznych napraw. Dla operatora oznacza to krótsze okresy wyłączenia wagonu z eksploatacji i dłuższy okres jego użytkowania”.