Kolej jako operator telekomunikacyjny?

Możliwości obecnego systemu komunikacji kolejowej, czyli GSM-R można sobie wyobrazić wracając pamięcią do lat 90-tych, gdy telefony komórkowe umożliwiały wykonywanie połączeń głosowych i przesyłanie sms-ów. Za pomocą obecnego systemu można sprawnie skontaktować się z dyspozytorem, czy z kierownikiem innego pociągu. Jak wiemy jednak telefonia mobilna mocno się od tego czasu rozwinęła i obecnie telefony służą nam przede wszystkim jako bramy dostępu do świata wirtualnego. Dzwonienie czy wiadomości tekstowe to tylko jedne z licznych funkcji, nie mniej ważne niż np. możliwość streamowania treści. Kwestią czasu jest, kiedy kolei przejdzie na bardziej nowoczesne rozwiązania.

I to się właśnie dzieje. Z inicjatywy Międzynarodowego Związku Kolei trwają prace nad nowym systemem, który zastąpi GSM-R, czyli nad FRMCS – Future Railway Mobile Communication System, Kolejowym systemem komunikacji mobilnej przyszłości. W dużym skrócie to jak przejście z epoki połączeń głosowych do smartfonów, których codziennie używamy. Nowy system będzie nie tylko zapewniał to, co stary, czyli łączność głosową i tekstową. Do tego dojdzie możliwość przesyła dużej ilości danych, a to prawdziwa rewolucja. Nowoczesne systemy zarządzania ruchem kolejowym generują coraz więcej danych, do przesyłania których używa się różnych, często niekompatybilnych systemów. FRMCS ma je wszystkie zastąpić i to na poziomie światowym.

• FRMCS-system komunikacji kolejowej nowej generacji, Następca GSM-R (Raport Kolejowy, nr 4, 2021, str. 52-53)
• FRMCS ma charakter funkcjonalny i jest niezależny od technologii, jednak Międzynarodowy Związek Kolei (UIC) i Agencja Kolejowa Unii Europejskiej (ERA) wyraźnie preferują 5G – to wybór popierany także przez wielu głównych europejskich operatorów kolejowych. 5G zdaje się najlepszym wyborem z uwagi na właściwości sieci piątej generacji. Przy czym warto zauważyć, że mówiąc o 5G nie mamy na myśli sieci 5G działających obecnie, które opierają się o 4G (non-stand alone) ale sieci 5G które będą wdrażane w niedalekiej przyszłości, tzw. stand-alone.

Takie sieci zapewniają po pierwsze bardzo niskie opóźnienia i niezawodność (Ultra Reliable Low Latency Communications), co jest kluczowe dla szybkości komunikacji między urządzeniami i niezawodności systemu w sytuacjach kryzysowych. Po drugie mówimy tu o dużych przepływnościach (enhanced Mobile Broadband), czyli popularnej szybkości Internetu, wreszcie po trzecie znaczenie mają możliwości komunikacji wielu urządzeń jednocześnie (massive Machine Type Communications). FRMCS oparte o 5G to niezawodna sieć dająca wiele możliwości wykorzystania i niezaprzeczalnie tak będzie wyglądać przyszłość komunikacji na kolei. Ale jest jeszcze jeden ważny aspekt, dzięki któremu kolei w Polsce może wiele zyskać – trendy na rynku telekomunikacyjnym.