Aktualności global Wywiady

Tomasz Lachowicz: Mimo pandemii pracy przybywa [WYWIAD]

O wyzwaniach Europejskiego Roku Kolei, korzyściach dla Polski i brukselskim wsparciu polskich przewoźników kolejowych rozmawiamy z Tomaszem Lachowiczem, Dyrektorem Przedstawicielstwa PKP S.A. przy Unii Europejskiej.
Tomasz Lachowicz
Rok 2021 ogłoszono Europejskim Rokiem Kolei. Czy w dobie pandemii cel akcji – promowanie kolei jako atrakcyjnego, bezpiecznego, innowacyjnego i ekologicznego środka transportu – trudniej będzie zrealizować? Promowanie kolei jest szczególnie ważne teraz, kiedy wszystkie rodzaje transportu muszą pozycjonować swoją pozycję rynkową po okresie spowolnienia gospodarczego. Analizy wskazują, że odbudowa gospodarki powinna nastąpić w drugim półroczu tego roku. Stąd bardzo istotne jest, że udało się nam – jako sektorowi kolejowemu w Brukseli – przekonać Komisję Europejską, aby rok 2021 był rokiem kolei. Pierwszy raz w historii taka inicjatywa ukierunkowana jest na transport. To pokazuje siłę i potencjał kolei oraz jej szczególne znaczenie dla osiągnięcia celów klimatycznych w UE i w Polsce. Zamysłem ERK jest szeroka promocja transportu kolejowego w UE, w tym przede wszystkim zwiększenie przewozów pasażerskich i towarowych koleją, wygenerowanie jak największych przesunięć modalnych na jej rzecz, i tym samym przybliżenie UE do realizacji strategicznych celów zdefiniowanych w Europejskim Zielonym Ładzie, czy niedawno opublikowanej Europejskiej Strategii na rzecz inteligentnej i zrównoważonej mobilności. Tym samym działania podejmowane w ramach ERK mają w zamierzeniu KE nadać kolei odpowiedni strategiczny i polityczny priorytet na poziomie władz i decydentów państw członkowskich, a na poziomie operacyjnym zwiększyć liczbę jej użytkowników. Mając na uwadze oficjalne wsparcie polityczne i instytucjonalne – zarówno na poziomie unijnym jak i krajowym – ERK 2021 jest olbrzymią szansą dla naszych spółek PKP, ale i szeroko rozumianej kolei, którą naszym zdaniem trzeba maksymalnie wykorzystać na wypromowanie transportu kolejowego w kraju i zwiększenie jego popularności w każdej grupie docelowej, w tym również w biznesie.
Zamysłem europejskiego roku kolei jest szeroka promocja transportu kolejowego w UE Tomasz Lachowicz – Dyrektor Przedstawicielstwa PKP S.A. w Belgii
Jakie korzyści dla Polski przynieść może ERK? To zależy m.in. od zaangażowania samej kolei. Nie mówię tu wyłącznie o PKP, ale również o przewoźnikach regionalnych, samorządowych, władzach centralnych i samorządowych, oraz innych podmiotach rynku transportowego. Koordynowanie tej inicjatywy przez prezesa Urzędu Transportu Kolejowego jest dobrym rozwiązaniem. Przede wszystkim musimy właściwe określić odbiorcę – to nie jest kampania kolei dla kolejarzy, tylko dla otoczenia, które ma inne preferencje do podróżowania lub nie dostrzega oczywistych walorów i zalet kolei. Tam musimy dotrzeć i pokazać jak kolej się zmienia. O ile zadaniem Przedstawicielstwa jest dbanie o interesy polskiej kolei na poziomie unijnym, w tym jej priorytetyzację w europejskich debatach i politykach, promowanie korzystnych rozwiązań legislacyjnych, tworzenie warunków konkurowania z innymi środkami transportu, czy tworzenia unijnych instrumentów wsparcia finansowego, o tyle wyrażam nadzieję, że na poziomie krajowym ERK zostanie maksymalnie wykorzystany na promocję kolei zarówno na poziomie politycznym, jak i na jej popularyzację wśród różnych grup społecznych, szczególnie dzieci i młodzieży, zwiększenie liczby jej codziennych użytkowników, czy wygenerowanie na jej rzecz pozytywnych zmian modalnych. Przedstawicielstwo jest m.in. w stałym kontakcie z przedstawicielami urzędów marszałkowskich. i Istnieje więc z naszej strony oczekiwanie co do zaangażowania w promocję kolei.
Przygotowujemy także w Brukseli debaty z udziałem decydentów unijnych wysokiego szczebla reprezentujących całe spektrum instytucji (KE, PE, Komitet Regionów, Rada UE), także polskich i europejskich władz regionalnych i krajowych, oraz koordynujemy wspólnie z CER przejazd pociągu TEN-T z Lizbony przez Warszawę do Lubliany. Pod koniec stycznia wspólnie z MFiPR oraz Komisją Europejska rozmawialiśmy o możliwości sfinansowania ogólnopolskiej kampanii kolejowej pokazującej pozytywne zmiany w polskim sektorze kolejowym na przestrzeni ostatnich lat.
Wybór roku 2021 wiąże się z pierwszym rokiem wdrażania przepisów IV Pakietu Kolejowego. Oznacza to m.in. uwolnienie rynku przewozów pasażerskich na międzynarodową konkurencję. Polska jest na to gotowa? IV pakiet nie stanowi żadnego zaskoczenia dla spółek PKP. Byliśmy aktywnym graczem całego procesu legislacyjnego w Brukseli i skutecznie przedstawialiśmy argumenty nie tylko służące PKP, ale też Polregio czy przewoźnikom samorządowym, które w tym procesie nie uczestniczyły. PKP wypełniło w pewien sposób misję na rzecz zabezpieczenia polskich interesów w finalnych rozwiązaniach legislacyjnych. Jeśli chodzi o czas otarcia rynku przepisy dyrektywy 2012/34 należy czytać łącznie z rozporządzeniem 1370. Z kolei filar techniczny IV pakietu kolejowego niesie ze sobą wiele istotnych zmian dotyczących przede wszystkim procedury uzyskiwania jednolitych certyfikatów bezpieczeństwa i zezwoleń na wprowadzenie do obrotu pojazdów kolejowych. Przewoźnicy PKP: Cargo i Intercity mają swoje ambicje rozwoju połączeń międzynarodowych na unijnym rynku, stąd istotne jest, że zgodnie z nowymi regulacjami kompetencje do wydawania tych dokumentów w zależności od obszaru działalności i obszaru użytkowania pojazdu, podzielone zostały pomiędzy organy krajowe oraz Agencję Kolejową Unii Europejskiej. Zmianie uległ także sam proces składania wniosków o wydanie jednolitych certyfikatów oraz zezwoleń dla pojazdów. Procedura odbywa się poprzez system informatyczny – OSS (One Stop Shop). Celem powyższych zmian jest ułatwienie procedur i ujednolicenie wymogów technicznych. Obok przygotowania się do wejścia w życie przepisów IV pakietu, toczył się również największy w ostatnich latach proces inwestycyjny, prowadzony zarówno w PKP PLK oraz pozostałych spółkach PKP z wykorzystaniem środków unijnych. Proces ten obejmuje inwestycje w infrastrukturę, dworce oraz realizację długoterminowej strategii taborowej. Towarzyszy temu stałe podnoszenie jakości usług oraz systematyczne rozszerzanie ich zakresu, co przyczyni się do zwiększenia dostępności transportu kolejowego. Wszystko to wpływa na wzmocnienie konkurencyjności polskich kolei.
Komisja Europejska zapowiedziała, że w nowej perspektywie unijnej na lata 2021–2027 będzie stawiać na inwestycje przyjazne środowisku. W przypadku transportu nacisk położony zostanie na projekty kolejowe. Czy to szansa dla Europejskiego Zielonego Ładu?Czytaj dalej >