Aktualności

Cykl konferencji – Zagadnienia konstrukcji i badań pojazdów szynowych

W dniu 15.01.2019 Instytut Pojazdów Szynowych „TABOR” w Poznaniu zorganizował trzecią konferencję pt. „Zagadnienia konstrukcji i badań pojazdów szynowych”, która miała miejsce w siedzibie IPS.

Cykl konferencji o tematyce związanej z konstrukcją i eksploatacją pojazdów szynowych został zainicjowany w ubiegłym roku – pierwsza konferencja odbyła się 15.10.2018. Zamierzeniem tej idei było stworzenie przestrzeni do wymiany doświadczeń pracowników Instytutu z przedstawicielami innych jednostek naukowo-badawczych, także z przemysłu, jak również w gronie wewnętrznym, co w rytmie codziennej pracy nie zawsze jest możliwe. W tym celu organizatorzy starają się na każdą z konferencji zapraszać przynajmniej jednego prelegenta reprezentującego jednostkę inną niż tylko IPS „TABOR”. Każda z konferencji gromadzi szeroką publiczność w postaci pracowników Instytutu, studentów Politechniki Poznańskiej oraz gości zewnętrznych.
Pierwsza w tym roku edycja przedmiotowej Konferencji obejmowała cztery referaty. Na sali zasiadali liczni goście, w tym przedstawiciele Polskiej Izby Producentów Urządzeń i Usług na Rzecz Kolei. Obrady otworzył Przewodniczący Komitetu Organizacyjnego dr inż. Mateusz Nowak. Po krótkim słowie wstępu, pierwszą prezentację pt. „Nowoczesne układy napędowe w pojazdach szynowych” wygłosił prof. dr hab. inż. Ireneusz Pielecha. W trakcie wystąpienia przedstawiono zagadnienia współczesnych i przyszłościowych rozwiązań układów napędowych stosowanych w pojazdach szynowych. Dokonano analizy możliwości gromadzenia energii z uwzględnieniem akumulatorów elektrochemicznych, mechanicznych oraz hydraulicznych. Przedstawiono charakterystykę układów napędu hybrydowego ze szczególnym uwzględnieniem układów równoległych: hydrostatycznych, z kołami zamachowymi, z akumulatorami elektrochemicznymi, ultrakondensatorami oraz ogniwami paliwowymi. Dokonano analizy strategii sterowania przepływem energii w układach napędu hybrydowego pojazdów szynowych. Z podsumowania wynika, że sprawność układów napędu elektrycznego (ponad 31% przy małej sprawności produkcji energii elektrycznej) jest porównywalna z układami napędu hybrydowego (współpraca napędu spalinowego oraz elektrycznego), którego sprawność całkowita wynosi około 29% (przy dużej sprawności wydobycia paliw kopalnych).
Kolejnym prelegentem był prof. dr hab. inż. Janusz Mielniczuk, który zaprezentował zagadnienia dotyczące modelowania właściwości nieklasycznych materiałów konstrukcyjnych. Na wstępie prezentacji przedstawiono zarys procesu modelowania matematycznego takich materiałów, uwzględniając warunki i postulaty wynikające z mechaniki ośrodków ciągłych. Zdefiniowano pojęcie materiałów nieklasycznych ze szczególnym naciskiem na materiały nadsprężyste (hipersprężyste) i porowate, po czym omówiono charakterystyczne właściwości takich materiałów. Sformułowane modele wykorzystano w rozwiązywaniu wybranych zagadnień brzegowych, istotnych z inżynierskiego punktu widzenia. Dotyczyły one między innymi projektowania części elastomerowych i drewnianych. Dużo uwagi poświęcono zastosowaniu elementów powierzchniowych o strukturze porowatej w budowie pojazdów szynowych. Wskazano tutaj na możliwość wykonania z pianek metalowych pokryć i ścianek działowych wagonów pasażerskich.


Trzeci referat przedstawiony przez Kierownika Zakładu Lokomotyw IPS „TABOR” Piotra Michalaka obejmował metodykę doboru zespołu prądotwórczego dla modernizowanej lokomotywy spalinowej. W referacie przedstawiono analizę stanu taboru kolejowego ze szczególnym uwzględnieniem liczby lokomotyw spalinowych będących własnością przewoźników krajowych. Średni wiek lokomotyw spalinowych w Polsce wynosi obecnie ok. 37 lat, natomiast do roku 2023 planowane są duże inwestycji w lokomotywy spalinowe przewoźników krajowych. Na tej podstawie określono warunki opłacalności procesu modernizacji lokomotyw spalinowych. Proces modernizacji przedstawiono na przykładzie lokomotywy TEM2, która była bazą dla lokomotywy typu 19D. W referacie opisano zakres modernizacji pojazdu, który przedstawiono również w formie zdjęć modelu 3D.
Ostatni z referatów dotyczył przeglądu rozwiązań konstrukcyjnych oraz omówienia tendencji rozwojowych układów biegowych stosowanych w pojazdach szynowych. Prelegent mgr inż. Radosław Miklasz w pierwszej części omówił podstawowe układy biegowe opracowane w IPS „TABOR” na przestrzeni ostatnich 10 lat. W drugiej części referatu przedstawiony został proces konstruowania układu biegowego, na przykładzie układu 111E. Podczas prezentacji zwrócono uwagę na optymalizację konstrukcji już na etapie projektowania. Na zakończenie referatu przedstawiono tendencje rozwojowe, jakimi podążają układy biegowe pojazdów szynowych.
Na zakończenie wywiązała się dyskusja na tematy związane z prezentowanymi referatami. Konferencję zamknął Przewodniczący Komitetu Organizacyjnego, który podziękował prelegentom oraz wszystkim gościom za przybycie i wkład w ubogacenie konferencji. Jednocześnie zostało wystosowane zaproszenie ze strony Organizatorów na kolejną konferencję z cyklu „Zagadnienia konstrukcji i badań pojazdów szynowych”, która odbędzie się 14.03.2019 na Politechnice Poznańskiej.

Opracowanie: IPS „TABOR”