Analizy Pasażer Wydarzenia

Koleje wąskotorowe odczuły skutki COVID-19. Ilu pasażerów przewiozły w 2020 r.? [RAPORT]

Pandemia koronawirusa odcisnęła piętno nie tylko w przewozach pasażerskich i towarowych. Skutki COVID-19 i spadek frekwencji odczuły także turystyczne kolejki wąskotorowe. W 2020 r. przewiozły one o 38,4 proc. pasażerów mniej niż rok wcześniej.

Koleje wąskotorowe

Największą popularnością cieszyła się Bieszczadzka Kolejka Leśna. Jednak liczba osób z niej korzystających, w porównaniu z 2019 r. spadła o 13 proc. Podobnie Nadmorska Kolej Wąskotorowa, która odnotowała w 2020 r. o 40 proc, mniej pasażerów niż w 2019 r.

W Polsce istnieje 29 wydzielonych czynnych linii wąskotorowych, o łącznej długości 420,3 km. W roku 2020 funkcjonowało ich 25.

W raporcie opublikowanym przez Urząd Transportu Kolejowego, stworzonym na podstawie danych uzyskanych od 23 operatorów kolei wąskotorowych wynika, że mimo rosnącego na przestrzeni lat zainteresowania usługami kolei wąskotorowych, w 2020 r. przewiozły one 564,6 tys. pasażerów, czyli o 352,3 tys. mniej (38,4 proc.) w porównaniu z 2019 r.

W Polsce funkcjonowanie kolei wąskotorowych jest typowo sezonowe. Większość kursuje w weekendy między majem a październikiem, a w lipcu i sierpniu jeżdżą codziennie. W pierwszym kwartale 2020 r. przewozy pasażerskie były realizowane sporadycznie. W kwietniu koleje wąskotorowe całkowicie wstrzymały funkcjonowanie. Od maja, wraz z łagodzeniem obostrzeń wąskotorówki sukcesywnie uruchamiały przewozy. Jednak niektóre nie wykonały żadnych usług przewozowych w ciągu całego 2020 r. Były to Starachowicka Kolej Wąskotorowa, Wyrzyska Kolej Powiatowa, Rogowska Kolej Wąskotorowa, Nadwiślańska Kolej Wąskotorowa oraz Przeworska Kolej Wąskotorowa.

W 2020 r. największą liczbę przewiezionych pasażerów (137 tys.) odnotowała jedna z  największych atrakcji turystycznych Bieszczadów – Bieszczadzka Kolejka Leśna. W  porównaniu z 2019 r. słynna „bieszczadzka ciuchcia” przewiozła o 20,1 tys. (13%) pasażerów mniej. Drugi wynik pod względem liczby przewiezionych osób (103,5 tys.) przypadł ubiegłorocznemu liderowi – Nadmorskiej Kolei Wąskotorowej w  województwie zachodniopomorskim. W porównaniu z 2019 r. kolejka przewiozła o  70,3 tys. pasażerów mniej (40%).

Wynik powyżej 50 tys. pasażerów w 2020 r. uzyskały Kolejka Parkowa Maltanka w  Poznaniu (73,5 tys.) i Żuławska Kolej Dojazdowa (64, 8 tys.). Spadki w przewozach w porównaniu z 2019 r. wyniosły odpowiednio o 64,6 tys. (47%) i 9,4 tys. (13%) pasażerów mniej.

Nie wszystkie kolejki wąskotorowe odnotowały w 2020 r. spadki. Pleszewska Kolej Dojazdowa (woj. wielkopolskie) przewiozła 7,1 tys. pasażerów, co daje wynik o 6,3 tys. więcej niż w roku 2019. Kursująca z Pleszewa (stacja Pleszew Miasto) do wsi Kowalew (stacja Pleszew Wąskotorowy) kolejka jest jedyną w Polsce wąskotorówką, która wykonuje przewozy przez cały rok.

W przypadku Kaliskiej Kolei Dojazdowej liczba przewiezionych pasażerów w 2020 r. wyniosła 5,1 tys., co oznacza, że kolejka obsłużyła o ponad 2,8 tys. osób więcej (123%) w porównaniu z 2019 r.

Pandemia COVID-19 nie była jedynym wyzwaniem, z którym musiała zmierzyć się Przeworska Kolej Wąskotorowa. W czerwcu 2020 r. w wyniku gwałtownych burz i  powodzi zniszczeniu uległ odcinek trasy i przęsło mostu na trasie Przeworsk – Dynów, przez co ruch na linii został zawieszony. Udało się jednak uzyskać środki na  remont trasy, dzięki czemu w czerwcu 2021 r. przeworska kolejka wznowiła kursowanie. W najbliższym czasie planowana jest również rewitalizacja tej linii. W  marcu 2021 r. podpisana została umowa pomiędzy Zarządem Województwa Podkarpackiego a Powiatem Przeworskim. Projekt realizowany będzie w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Podkarpackiego na lata 2014 – 2020, osi priorytetowej V Infrastruktura komunikacyjna. Jak zaznaczają władze regionu, inwestycja przyczyni się do rozwoju turystycznego województwa.

Koleje wąskotorowe to nie tylko atrakcja dla miłośników kolejnictwa. Podróż wąskotorówką to ciekawa alternatywa spędzenia wolnego czasu, obcowania z naturą czy zwiedzenia ciekawych zakątków naszego kraju. – przekonuje dr inż. Ignacy Góra, Prezes Urzędu Transportu Kolejowego. „W  obliczu pandemii koleje wąskotorowe stanęły przed poważnym wyzwaniem. Dane z rynku pokazują, że pomimo trudnej sytuacji wszystkie kolejki wąskotorowe w kraju przetrwały ten trudny okres i odbudowują się, wykorzystując wzrost popularności turystyki krajowej i możliwości jakie powstały po wprowadzeniu ograniczeń podróżowania po świecie . Nie ulega wątpliwości, że potencjał kolejek wąskotorowych w Polsce jest duży i przy odpowiednim wsparciu samorządów i  lokalnych instytucji będą stanowić one doskonale uzupełnienie istniejącej oferty usług turystycznych swojego regionu – dodaje Prezes UTK.